මින් පෙර නොවූ විරූ තරමටම අප සමාජයේ බටහිර විද්‍යාත්මක යැයි පැවසෙන චින්තනය සහ අදෘශ්‍යමාන බලවේග හා සම්බන්ධ සම්ප්‍රදායික දෙවියන් පිළිබඳ මතය අතර වන සංවාදය නැවතත් ගොඩනැගෙමින් පවතී. තමන්ට අවශ්‍ය වන මතවාදය තහවුරු කර ගැනීමට නොහැකි වන සෑම අවස්ථාවකදීම නොයෙක් ආකාරයෙන් මෙම සංකල්ප පිටුපස සැඟවී කරනු ලබන තර්ක විතර්ක කරළියට එනු දක්නට ලැබෙයි. එසේම වාසියක් ඇති විට අවශ්‍ය දෙය විද්‍යාත්මක යයිද තමන්ට වාසියක් නැති විට එයම අවිද්‍යාත්මක යයිද සිතා සංස්කෘතිකමය, ආර්ථිකමය හා සමාජයීය වශයෙන් පිළිගත් සාරධර්ම වටිනාකම් හෙළාදැකීමට බොහෝ පිරිස් යොමුව ඇත. එකම තර්කය එනම් විද්‍යාව යැයි දක්වන දේ විටෙක අවිද්‍යාව ලෙසද අවිද්‍යාව ලෙස හෙලා දකින දෙයම විද්‍යාව ලෙස අභිසෙස් ලබන අවස්ථා ද සුලබ වෙමින් පවතී. ඇසට පෙනෙන දේ විද්‍යාව බවට තර්ක කරමින් ඇසට නොපෙනෙන දේ අවිද්‍යාව ලෙස සලකනවා සේම එහි ප්‍රතිවිරුද්ධය ද පිළිගන්නා බව පෙනී යයි. ඊට සාපේක්ෂව ක්ෂණිකව බිහිව ඇති ඊනියා බටහිර විද්‍යාඥයන් ප්‍රමාණයද අතිමහත්ය. ඔවුන්ගේ බටහිර විද්‍යාව කෙරෙහි ඇති කැපවීම, එසේම ඒ සඳහා ඇති ආදරය, බැඳීම සහ ගරුත්වය ද අසාමාන්‍ය ලෙස වර්ධනය වී ඇති බව පෙනේ. දෙවියන්, භූතයින්, යකුන් ආදි අදෘශ්‍යමාන බලවේග පිලිබඳව විශ්වාසය දරන්නන් නොදියුණු ශිෂ්ඨත්වයක් සහිත බවත් බටහිර විද්‍යාත්මක චින්තනය දරන්නන් ශිෂ්ඨත්වයට හිමිකම් දරන බවත් එම නිසාම සමස්ථය එම මතයේ සිටි යුතු බවට මතවාදයක්ද සමාජ ගතව තිබේ.
මේ සඳහා හොඳ හොඳම උදාහරණ
සපයන්නේ වර්තමානයේ බෙහෙවින් කතාබහට ලක්ව ඇති ඖෂධීය පැණි බීමක් සහ සෞඛ්‍ය
නිර්දේශකයකට එරෙහිව අධ්‍යාත්මික මතවාදයක් හා බැඳුණු මළමිණී සම්බන්ධව ඇති
කරුණු දැක්වීමකි.
